Strona główna » Wiadomości » Omówienia orzeczeń » NSA: Egzamin notarialny nie zastępuje aplikacji

NSA: Egzamin notarialny nie zastępuje aplikacji

12.07.18

Jeżeli wnioskodawca nie zaliczył kolokwium w czasie aplikacji notarialnej, to oznacza, że nie ukończył on szkolenia. Aby powołać go na stanowisko notariusza nie jest wystarczające, że zdał on egzamin notarialny - orzekł NSA.

articleImage: NSA: Egzamin notarialny nie zastępuje aplikacji Książki wydane nakładem Wolters Kluwer Polska

Minister Sprawiedliwości powołał nowego notariusza i wyznaczył siedzibę jego kancelarii. Nowo powołany notariusz nie uzyskał jednak pozytywnej opinii rady izby notarialnej, gdyż nie zaliczył kolokwium podczas odbywania aplikacji. Dlatego też izba notarialna najpierw złożyła do MS wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, a następnie skargę do WSA. Izba notarialna argumentowała, że niezaliczenie kolokwium w czasie aplikacji notarialnej oraz odmowa wydania zaświadczenia o odbyciu aplikacji, oznaczają niedopuszczalność powołania na stanowisko notariusza. Z kolei MS wskazywał, że wnioskodawca złożył z pozytywnym wynikiem egzamin notarialny. Skoro został on dopuszczony do tego egzaminu, to jest to wiążące. Ustawodawca nie uzależnił zaś powołania na stanowisko notariusza od przedłożenia zaświadczenia o odbyciu aplikacji notarialnej - podnosił MS.

Oddalona skarga

WSA oddalił skargę izby notarialnej. Wskazał, że zaświadczenie o odbyciu aplikacji jest wymagane jako załącznik do wniosku o dopuszczenie do egzaminu notarialnego. Natomiast nie ma obowiązku przedkładania takiego zaświadczenia przy wniosku o powołanie na notariusza. Wnioskodawca został dopuszczony do egzaminu notarialnego mimo braku zaświadczenia o ukończeniu aplikacji. Decyzja ta nie została podważona. Egzamin notarialny nie został natomiast zakwestionowany. Nie miały też miejsca żadne okoliczności określone w ustawie, które uzasadniałyby odmowę powołania wnioskodawcy na notariusza.

Zasadna skarga kasacyjna

Od wyroku WSA izba notarialna złożyła skargę kasacyjną. Podnosiła, że pozytywny wynik egzaminu notarialnego nie umożliwiał powołania na stanowisko notariusza. Wnioskodawca w dalszym ciągu nie spełniał bowiem przesłanek do objęcia tego stanowiska. MS wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej.

NSA uchylił zaskarżony wyrok i poprzedzającą go decyzję MS. NSA wskazał, że MS prowadząc postępowanie w przedmiocie powołania notariusza i jest zobligowany do "zasięgnięcia opinii" rady izby notarialnej. Opinia rady izby notarialnej nie ma jednak charakteru wiążącego. Natomiast art. 11 ustawy Prawo o notariacie zawiera katalog warunków, które muszą być spełnione, by daną osobę powołać na notariusza. W pkt 4 wskazuje się zaś na obowiązek odbycia aplikacji notarialnej, zaś w punkcie 5 - złożenie egzaminu notarialnego. Prowadząc postępowanie w przedmiocie powołania na stanowisko notariusza, MS zobowiązany jest do oceny spełniania przez wnioskodawcę każdego z tych warunków. Osobno należy ustalić fakt odbycia aplikacji, a osobno fakt zdania egzaminu notarialnego. Rozdzielenie tych warunków powoduje, że podlegają one niezależnej ocenie.  WSA błędnie zaś zinterpretował powyższy przepis.


LEX Notariusz >>

Charakter zaświadczenia o odbyciu aplikacji

NSA zwrócił uwagę, że zaświadczenie o odbyciu aplikacji notarialnej jest wymogiem formalnym dopuszczenia do egzaminu notarialnego. Niespełnienie tego warunku formalnego powinno skutkować odmową dopuszczenia do udziału w egzaminie notarialnym. NSA wskazał przy tym, że żądanie wydania zaświadczenia o odbyciu aplikacji notarialnej, której aplikant nie odbył, gdyż nie wypełnił wszystkich obowiązków z aplikacją związanych, nie może być uwzględnione. NSA zauważył też, że nie jest jednak jego rolą dochodzenie powodów, dla których przewodniczący komisji egzaminacyjnej dopuścił do egzaminu notarialnego osobę, która nie zaliczyła kolokwium i tym samym nie ukończyła aplikacji.

Zobacz też: WSA: trzeba wydać zaświadczenie o aplikacji mimo niezaliczenia kolokwium >>

Odbywanie aplikacji

Fakt „odbycia aplikacji” oznacza ukończenie szkolenia według przyjętego programu aplikacji i pozytywnego zaliczenia kolokwium na kolejnych latach szkolenia. Aplikacja to proces szkolenia, który ma doprowadzić do zaznajomienia się aplikanta z całokształtem pracy notariusza oraz czynnościami sądów. Samo uczestniczenie w zajęciach szkoleniowych nie jest równoznaczne z zaznajomieniem się z tymi kwestiami - podkreślił NSA. O odbyciu aplikacji można mówić dopiero w razie wypełnienia przez aplikanta wszystkich obowiązków. Badaniu temu służą zatem m.in. kolokwia. Sam egzamin notarialny nie jest zaś wystarczający. Nie można zastąpić egzaminu notarialnego samą aplikacją notarialną i tak samo nie można aplikacji zastąpić egzaminem notarialnym. Powyższe stanowisko jest ugruntowane w orzecznictwie.

Wyrok NSA 18 kwietnia 2018 r., II GSK 2323/16, LEX nr 2502507.

Skomentowano 1 razy
Średnia ocena artykułu (oddanych głosów: 0)

 
ZOBACZ TAKŻE

  • nieaplikant IP: 188.112.* 12-07-2018
    a co z możliwością przystąpienia do egzaminu przez osoby, które przez 4 lata pracowały w kancelarii notarialnej lub np. uzyskały tytuł doktora nauk prawnych? Te osoby nie muszą odbywać aplikacji aby przystąpić do egzaminu. Czy zdany przez takie osoby egzamin nie będzie umożliwiał powołania na stanowiska notariusza?

    Zamieść odpowiedź Zamieść odpowiedź
Zapisz się na newsletter
Polecamy w oficjalnej księgarni
Wolters Kluwer Profinfo.pl

zaastepstwo.pl
NAJCZĘŚCIEJ CZYTANE