Strona główna » Wiadomości » Omówienia orzeczeń » SA: zaprzeczenie, że pożyczki nie wypłacono nie wystarczy - należy zwalczać tytuł wykonawczy

SA: zaprzeczenie, że pożyczki nie wypłacono nie wystarczy - należy zwalczać tytuł wykonawczy

06.03.18

Zakwestionowanie istnienia lub zakresu obowiązku stwierdzonego tytułem wykonawczym, wobec uchylenia się od skutków oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu w akcie notarialnym może nastąpić tylko przez wystąpienie z powództwem przeciwegzekucyjnym, a nie poprzez samo zaprzeczenie przez dłużnika w toku innego postępowania orzekł Sąd Apelacyjny w Białymstoku.

articleImage: SA: zaprzeczenie, że pożyczki nie wypłacono nie wystarczy - należy zwalczać tytuł wykonawczy fot. Thinkstock

Powód wniósł o uznanie za bezskuteczną w stosunku do niego umowy darowizny na mocy, której jego pożyczkobiorcy darowali swojemu synowi prawo własności nieruchomości. Pozwany bronił się, że jego rodzice uchylili się od skutków prawnych oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu, jako że powód nigdy nie przekazał im umówionej kwoty pożyczki.

Sąd Okręgowy przychylił się do żądania powoda. Ustalił, że rodzice pozwanego i jego zmarły brat przyjęli od powoda pożyczkę i zobowiązali się solidarnie ją zwrócić, poddając się rygorowi egzekucji wprost z aktu notarialnego. Działając, jako pełnomocnicy pozwanego, rodzice darowali mu nieruchomość, a na swoją rzecz ustanowili służebność osobistą. Wyzbyli się również innych składników gospodarstwa, m.in. sprzedali ciągnik. Powód wszczął wówczas postępowanie egzekucyjne z ich majątku na podstawie aktu notarialnego zaopatrzonego w klauzulę wykonalności. Zdaniem Sądu spełnione zostały przesłanki skargi pauliańskiej. Fakt, że pozwany nabył nieruchomość nieodpłatnie powodował, że stan jego wiedzy o zobowiązaniach brata i rodziców pozostawał bez znaczenia (art. 528 k.c.). Nie istniały też inne składniki majątku dłużników, z których prowadzona przez powoda egzekucja mogła okazać się skuteczna i zaspokoić w całości jego wierzytelność.
 
Powoływanie się na błąd nie wystarczyło
Pozwany zaskarżył wyrok apelacją. Odnosząc się do postawionego zarzutu braku wykazania przez powoda wierzytelności pieniężnej istniejącej i zaskarżalnej w chwili darowizny i wytoczenia powództwa, Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że wierzytelność powoda do rodziców pozwanego nie musiała być ani wymagalna w chwili wytoczenia powództwa, ani stwierdzona wyrokiem. Jednocześnie nie można było podważyć jej istnienia. Powód na tę okoliczność przedstawił bowiem wypis aktu notarialnego, z którego wynikało zawarcie i wykonanie umowy pożyczki, któremu to sąd nadał klauzulę wykonalności w zakresie obowiązku zapłaty przez rodziców pozwanego solidarnie na rzecz powoda. Oba te dokumenty posiadały charakter dokumentów urzędowych w rozumieniu art. 244 k.p.c., z którymi wiązało się domniemanie autentyczności i prawdziwości tego, co zostało w nich urzędowo zaświadczone. Z postanowienia sądu o nadaniu klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu wynikało domniemanie wykonalności wskazanego w akcie notarialnym zobowiązania.

Postępowanie cywilne. Kazusy >>

Sąd zauważył, że domniemania te co do zasady mogą być wzruszone w trybie art. 252 k.p.c.; za wyjątkiem jednak orzeczeń sądowych, gdyż te mogą być podważane jedynie w ramach środków zaskarżenia. W związku z tym, samo zaprzeczenie przez dłużniczkę, która w sprawie występowała w charakterze świadka (drugi z dłużników zmarł), zgodności tytułu wykonawczego z rzeczywistym stanem rzeczy, w tym z powodu uchylenia się od skutków oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu w akcie notarialnym, nie mogło odnieść oczekiwanego przez pozwanego skutku w postaci podważenia mocy dowodowej aktu notarialnego i postanowienia o nadaniu klauzuli wykonalności. Jedynym sposobem wzruszenia orzeczenia o nadaniu klauzuli było bowiem wystąpienie z powództwem przewidzianym w art. 840 § 1 pkt 1 k.p.c., czego dłużnicy jednak nie zrobili.

Wyrok SA w Białymstoku z 9 listopada 2017 r. I ACa 419/17.
 

Marek Sondej 06.03.18
Skomentowano 0 razy
Średnia ocena artykułu (oddanych głosów: 0)

 
ZOBACZ TAKŻE

Zapisz się na newsletter
Polecamy w oficjalnej księgarni
Wolters Kluwer Profinfo.pl

zaastepstwo.pl
NAJCZĘŚCIEJ CZYTANE